Flash mı HTML mi?
Flash mı HTML mi? Prehistorik dönemlerden beri sorulan kaşıntı verici soru.
Özellikle de son yıllarda çok düşündüm Flash'tan site olur mu diye. Bin defa hesapladım getirdiğini götürdüğünü. Son yıllarda diyorum çünkü eskiden hep Full Flash site yapardım. Son yıllarda diyorum çünkü SEO, blog ve sosyal ağ çılgınlığı diye şeyler var artık. Aşağıdaki satırları okurken beni Flash düşmanı falan zannedeceksiniz belki ama aslında Flash, Flex ve ActionScript 3.0 konularında -çekinmeden söylüyorum- uzmanım. Bu kadar hakim olmama rağmen külahı önüme koyup düşündüm, Flash'a da HTML'e haksızlık etmemeye çalıştım. Aslında bunlar tam olarak birbirinin dengi değil ama kullanım amacı olarak bakıyoruz olaya. Mevzu kısaca şu; bir web sitesi yapmak için en uygun teknoloji hangisi? Tabi Java ve Shockwave gibi teknolojileri de işin içine sokarak abartmanın alemi yok. Sadece Flash ve HTML/PHP/CSS/JavaScript ve belki MySQL. İkinci grubu kısaca HTML diye anmak başta klavyem ve parmaklarım olmak üzere herkesin menfaatine olacak hehalde. Bir de üçüncü yarışmacı var o da AJAX.
Bir web sitesi yapmak için en uygun teknolojiyi arıyoruz. Buna tek ve her zaman geçerli bir cevap vermek zor aslında. Aşağıdaki teknolojilerin her birinin çok iyi olduğu alanlar var. Mesela bir web uygulaması için Flash ve AJAX daha iyi bir çözüm olabilir ama genel olarak hedefimiz web sitesi için en iyisinin hangisi olduğunu bulmak.
Puanlar 0-10 arası.
| Konu | HTML | Flash/Flex | AJAX |
|---|---|---|---|
| SEO/İçeriğin crawler'lar tarafından okunabilirliği | 10 | 1 | 2 |
| SEO/İçerik başına adres, bağlantıların takibi | 10 | 1 | 1 |
| SEO/Referrer takibi | 10 | 1 | 2 |
| SEO/Analiz edilebilirik (Google Analytics gibi) | 10 | 1 | 2 |
| Sosyal ağlarla entegrasyon ve sosyal paylaşım kolaylığı | 10 | 1 | 2 |
| Reklam api'leriyle uyumluluk | 10 | 3 | 1 |
| Çapraz tarayıcı/Görsel bütünlük | 7 | 10 | 7 |
| Çapraz tarayıcı/Kod bütünlüğü | 7 | 10 | 7 |
| Açık kaynak/Açık standart/Uzun vadeli güven | 10 | 2 | 8 |
| Açık kaynak/Materyal, framework, Topluluk desteği | 10 | 3 | 10 |
| Ücretsiz eklenti/bileşen sayısı, ulaşım kolaylığı | 10 | 2 | 8 |
| Arayüz bileşen kütüphaneleri | 10 | 2 | 7 |
| İçerik yönetim sistemleri | 10 | 1 | 1 |
| Geliştirme/Tasarım için gerekli yazılımların maliyetleri | 8 | 1 | 8 |
| Geliştirme/Tasarım süreleri ve maliyetleri | 10 | 3 | 8 |
| Gelişmiş layout'lar, akışkan (fluid) layout'lar | 10 | 3 | 10 |
| Ekstra görüntüleyici/Eklenti | 10 | 7 | 9 |
| Mobil aygıt desteği ve ergonomisi | 10 | 5 | 7 |
| Temel animasyonlar - etkileşimler | 8 | 10 | 8 |
| Kompleks animasyonlar - etkileşimler | 3 | 9 | 3 |
| Ses, video ve multimedia imkânları | 5 | 9 | 5 |
| Özel Yazıtipi kullanabilme | 8 | 10 | 8 |
| Yükleme çubukları (preload), içerik yükleme süreleriyle ilgili bilgilendirme | 1 | 9 | 5 |
| Dosya yükeleme (upload), yükleme süreleriyle ilgili bilgilendirme | 2 | 9 | 5 |
| Gelişmiş, karmaşık, büyük formlar (genellikle post) | 10 | 4 | 8 |
| Web uygulamaları geliştirmek için sunduğu imkanlar | 5 | 8 | 7 |
| Sunucu taraflı yazılımlar ile entegrasyon | 10 | 5 | 8 |
| Veri yükleme performansı/süresi | 5 | 10 | 9 |
| İçeriğin/Yazılım kaynağının korunması, kopya engellemesi | 3 | 7 | 3 |
| Yüksek miktardaki içeriğin yönetilmesi | 10 | 2 | 10 |
| Yüksek miktardaki içeriğe ait görsel stillerin yönetilmesi | 10 | 2 | 10 |
| Çok uzun içerik sayfaları ve sayfa içi çapalar (ahchor) | 10 | 1 | 8 |
| Önbellek yönetimi | 10 | 3 | 9 |
| Son kullanıcıya verilecek içerik yönetim yetkisi, yönetim paneli | 10 | 2 | 8 |
| Vertabanı entegrasyonu | 10 | 5 | 9 |
| Tarayıcı, kütüphane, framework gibi bileşenlerle çakışmama, uyumluluk | 9 | 5 | 6 |
| Web servisleri, 3. parti yazılımlarla uyumluluk | 10 | 3 | 6 |
| Oturum yönetimi (session) | 9 | 2 | 7 |
| Tarayıcı çerezleri (cookie) ile uyumluluk | 10 | 2 | 9 |
| Flash çerezleri (SharedObject) ile uyumluluk | 8 | 10 | 7 |
| HTML içeriği görüntüleyebilme | 10 | 1 | 9 |
| Flash içerği görüntüleyebilme | 9 | 10 | 9 |
| Java, QuickTime, PDF gibi eklenti içerği görüntüleyebilme | 10 | 0 | 9 |
| İstemci taraflı kod çalıştırma, grafik ve 'layout engine' performansı | 8 | 7 | 8 |
| Tarayıcı eklentileri ile uyumluluk | 10 | 1 | 8 |
| Toplam: | 385 | 203 | 301 |
Bu pilav çok su götürür ama sonuç itibariyle benim kanaatim en bodozlama ifadeyle; Flash'tan ve AJAX'tan web sitesi olmaz. Olur ama olmaz. Her ne kadar çok istesem de, özellikle AJAX'ı çok sevsem de Flash ve Flex'ı iyi bilsem de malesef, OL-MAZ. Hele hele Steve Jobs efendi bir kara HTML5 sevdasına düşmüşken ve dokunabilen her canlıya bir ayfon ve ayped satmaya and içmişken hiç olmaz.
En doğrusu bunları gerektiği kadar gerektiği yerlerde kullanmak. Mesela sitenizdeki sık güncellenmesi gereken bir bloğu AJAX veya Flash ile hazırlayabilirsiniz.
Eğer amacınız web sitesi yapmaksa, web sitesi yapmak için icad edilmiş teknolojileri, araçları ve standartları kullanmanız lazım. Eşyanın tabiatına uygun olanı bu. Flash'ın eski sahibi Macromedia da yeni sahibi Adobe da kendi sitelerini Flash tabanlı yap(a)mıyorlar. Hem Flash'ı sat hem de web siteni HTML yap, e aklın yolu bir. Eğer amacınız web sitesi yapmak iken web sitesi yapmak için var olan teknolojileri kullanmak yerine diğer teknolojileri kullanmak isterseniz yaptığınız iş 'zorlama' olur. Yukarıdaki tabloda bulunan konulardan bazıları sizi ilgilendirmiyor olabilir, mutlaka Flash tabanlı bir web sitesi gerekiyor olabilir ama gidebileceğiniz maksimum nokta belli.
Eğer amacınız web tabanlı bir uygulama ise, yukarıda yazanların büyük bir kısmı sizi ilgilendirmeyecektir. Bu durumda rahatlıkla Flash/Flex veya AJAX teknolojilerini kullanan uygulamalar geliştirebilirsiniz ki bunları kullanmanız size avantaj da sağlar.
Yukarıdaki tablo sizin de karar vermenize yardımcı olursa ne mutlu bana. Ama kafanız daha çok karıştıysa yukarıdaki tablo yerine bir yağlıboya tabloyu inceleyin derim. Mesela 'Monalisa'daki altın oranları sayıp, Da Vinci'nin 'beğen' butonuna tıklayarak kafanızı dağıtabilirsiniz.
Emeğinize Sağlık
Üstad çok güzel açıklamışsınız ve gerçekten önemli bir konuyu irdelemişsiniz. Çoğu web tasarımcı kendi kullandığı dili diğer dillerden üstün görür. Siz verdiğiniz örneklerle gerçekten html nin önemini gözler önüne koymuşunuz. Teşekkürler paylaşımınız için. Başarılarınızın devamını dilerim...
teşekkürler
Yeni yorum gönder